پل خواجو اصفهان
باغ ارم شیراز
عمارت شهرداری تبریز
خانه / اثار تاریخی و گردشگری / همدان / کتیبه گنج نامه یادگاری از دوران هخامنشی
  • گنج نامه همدان

  • گنج نامه

کتیبه گنج نامه یادگاری از دوران هخامنشی

كتیبه‌های گنج‌نامه یادگاری از دوران داریوش هخامنشی و همچنین خشایارشا است و بر دل یكی از صخره‌های كوه الوند در فاصله ۵ كیلومتری غرب همدان و در انتهای دره عباس‌آباد حكاكی شده است. كتیبه‌ها هر كدام در سه ستون ۲۰ سطری به زبان‌های پارسی قدیم، بابلی و عیلامی قدیم نوشته شده‌‌اند. متن پارسی در سمت چپ هر دو لوح قرار گرفته است و پهنایی معادل ۱۱۵ سانتی‌متر دارد. متن بابلی در وسط هر دو كتیبه نوشته شده و متن عیلامی نیز در ستون سوم قرار دارد.با توجه به سوراخ‌های كنار كتیبه، به نظر می‌رسد كه كتیبه‌ها روپوشی داشته‌اند كه آنان را از گزند باد و باران حفظ می‌كرده است کتیبه‌های گنجنامه همدان در سال ۱۲۲۰ شمسی توسط اوژن فلاندن، نگارگر و باستان‌شناس فرانسوی و همراه او پاسکال کوست مورد بررسی و مطالعه و نگاره برداری قرار گرفت و بعد از ایشان، سر هنری راولینسون کاشف بریتانیایی توانست با استفاده از این کتیبه‌ها موفقیت شایانی در گشودن رمز خط میخی پارسی باستان کسب نماید. بدینسان سنگ نوشته‌های گنجنامه همدان کلیدی را به دست کاشف داد تا بوسیله آن بتواند سنگ نوشته داریوش بزرگ در بیستون را بخواند.

لوح طرف چپ كه كمی بالاتر از كتیبه دیگر در كوه كنده شده است مربوط به داریوش بزرگ هخامنشی است. طول آن حدود ۲۹۰ سانتی‌متر، ارتفاعش ۱۹۰ سانتی‌متر و دارای متنی به شرح زیر است :

«خدای بزرگ است. اهورامزدا كه این زمین را آفرید كه آن آسمان را آفرید كه مردم را آفرید كه شادی برای مردم آفرید كه داریوش را شاه كرد، شاهی از بسیاری، فرمانروایی از بسیاری.

منم داریوش، شاه بزرگ، شاه شاهان، شاه سرزمین‌ها كه نژادهای گوناگون دارند،‌ شاه سرزمین دور و دراز، پسر ویشتاسب هخامنشی».

كتیبه خشایار شاه نیز در قسمت پایین همین كتیبه است به طول ۲۷۰ سانتی‌متر و ارتفاع ۱۹۰ سانتی‌‌متر و متن آن عبارت است از :

«خدای بزرگ است اهورامزدا بزرگ‌ترین خدایان است كه این زمین را آفریده كه آن آسمان را آفرید كه مردم را خلق كرد كه برای مردم شادی آفرید كه خشایارشاه را شاه كرد، یگانه از میان شاهان بسیار، یگانه فرمانروا، از میان فرمانروایان بی‌شمار.

من خشایارشاه، شاه بزرگ، شاه شاهان، شاه كشورهای دارای ملل بسیار، شاه این سرزمین بزرگ دوردست پهناور، پسر داریوش شاه هخامنشی.»

درباره ی رضا خرمی

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *